1.000.000 TL eksik matrah, GİB örneğinde alıcıya da satıcıya da ayrı ayrı 20.000 TL eksik harç çıkarıyor. 2026’da ceza oranı da değiştiği için işlem öncesinde beyan edilen bedeli, Web Tapu başvurusunu ve ödeme kaydını birlikte kontrol etmek maliyet hesabının parçası.
Beyanda hangi tutar esas alınır
Tapu harcının matrahı, taşınmazın gerçek devir ve iktisap bedelidir; belediyenin emlak vergisi değeri bu tutarın alt sınırını belirler. 7566 sayılı Kanun’la tarife ifadesi de beyan edilen devir ve iktisap bedelinin emlak vergisi değerinden az olamayacağını belirtecek şekilde düzenlendi. Web Tapu satış başvurusunda belediye emlak beyan değeri ve satış bedeli ayrı alanlarda yer alır; bu iki alanı karşılaştırmak, yanlış tutarın başvuruya taşınmasını önler.
Ekspertiz raporu beyan tutarını belirlemez
Banka ekspertiz raporundaki tutar, tarafların kararlaştırdığı devir bedelinden farklı bir değerdir. Rapor ile devir bedeli farklıysa harç hesabı gerçek satış bedeline dayanır; bu bedel alt sınırın altında kalıyorsa alt sınır uygulanır.
Beyan kontrol listesi ve taraf başı hesap
Beyan öncesi kontrol, aynı tutar üzerinde buluşmayı ve iki tarafın ayrı harcını görmeyi sağlar. Standart satışta alıcı ve satıcı ayrı ayrı binde 20, yani harca esas bedelin yüzde 2’sini öder; harca esas bedel 1.000.000 TL olduğunda her tarafın harcı 20.000 TL’dir. Daha geniş işlem bütçesini görmek için 2026 Tapu Harcı Hesaplama ve Taşınmaz Alım Satım Masrafları yazısına da bakılabilir.
- Taraf başına harç, beyan edilen harca esas bedelin yüzde 2’sidir.
- 1.000.000 TL harca esas bedelde alıcı ve satıcının her biri 20.000 TL öder.
Eksik beyanın tarhiyat ve ceza etkisi
Emlak vergisi değerinin üzerinde bir tutar bildirmek tek başına yeterli olmaz; gerçek satış bedeli daha yüksekse aradaki harç farkı doğabilir. Eksik beyan tespit edildiğinde eksik harç ve vergi ziyaı cezası alıcı ile satıcı adına tarh edilir. 19 Aralık 2025 tarihli 7566 sayılı Kanun, ceza oranını yüzde 25’ten bir kata çıkardı.
İşlem sonrası düzeltme ve dijital ödeme kaydı
İşlemden sonra eksik beyan fark edilirse, VUK’un 371. maddesindeki pişmanlık hükümleri kendiliğinden bildirim için bir yol sunar; bildirimin idarenin tespitinden önce yapılması gerekir. Pişmanlık zammı, bu kapsamda hesaplanan ek tutardır; pişmanlık talebi olmadan yapılan düzeltmede aynı hükümler uygulanmaz. Cezalı tarhiyatta uzlaşma, cezada indirim veya dava yolları da bulunur.
Ödeme takibinde TKGM e-Tahsilat Seri No kullanılır: işlemde bildirilen telefonlara SMS ile gönderilen bu numara 12 ya da 13 haneden oluşur. Kimlik numarasıyla birlikte Dijital Vergi Dairesi’nde girilebilir; TKGM e-Tahsilat’ta harç ve döner sermaye ödemesi dijital kanallardan yapılır ve ödeme kaydı müdürlük sistemine iletilir. Kart, anlaşmalı banka internet şubesi ve ATM seçenekleri vardır; makbuz dijital görüntülenebilir.
Beyan için son seçim ölçütü
| Kontrol noktası | Karar |
|---|---|
| Bedel alt sınırdan yüksek | Gerçek satış bedeli |
| Bedel alt sınırın altında | Alt sınır tutarı |
| Ekspertiz değeri farklı | Devir bedeli esas alınır |
Tarafların beyan edeceği tutar üzerinde anlaşmazlık varsa, işlem tamamlanmadan hukuki destek alın. Ekspertiz raporu ile kararlaştırılan bedel farklıysa, beyanı rapor tutarı değil gerçek devir bedeli belirler.
